İçindekiler
İsim, yer ve ironik bir tarihsel çakışma
Ankara Yıldırım Beyazıt Üniversitesi adını Osmanlı padişahı I. Beyazıt’tan alıyor. “Yıldırım” lakabı hızı ve gücünden geliyor. Ama hayatının sonunu Ankara’da tamamladı: 1402’de Timur’a karşı kaybettiği Ankara Savaşı’nda esir düştü ve aynı şehirde mahkum olarak öldü.
Üniversitenin ana kampüsü olan Esenboğa Külliyesi tam da bu savaşın gerçekleştiği tarihi alanda duruyor. Kampüsün kurulduğu topraklar, Osmanlı döneminden bu yana yerleşim yeri olan ve kökü 600 yıl öncesine uzanan Dumlupınar Köyü sınırları içinde. Bir üniversiteye kazandığı savaşların değil, kaybettiği savaşın ve sürgün edildiği şehrin adı verilmiş. Dikkat çekici bir isimlendirme.
Kuruluş ve ilk yıllar
21 Temmuz 2010’da, 6005 sayılı kanunla, Ankara’nın beşinci devlet üniversitesi olarak kuruldu. Başlangıçta adı yalnızca “Yıldırım Beyazıt Üniversitesi”ydi; 2018’de “Ankara” öne eklendi. 3 Ekim 2011’de ilk öğrencilerini aldı.
İlk birkaç yıl dağınık geçti: kampüs henüz hazır değildi. Ulus, Cinnah, Bilkent ve Etlik’teki farklı binalarda eğitim verildi. Ana yerleşke olarak tasarlanan Esenboğa Külliyesi ancak 2016’da tamamlandı ve 2 Aralık 2016’da hizmete açıldı. Farklı konumlardaki birimler 2019’a kadar Esenboğa’ya taşındı.
Yani kuruluştan kalıcı yerleşkeye dokuz yıl geçti. Bu süre hem bir büyüme hikayesi hem öğrenciler için gerçek bir lojistik zorluktu.
Kampüs: şehirden uzak, havaalanına yakın
Esenboğa Külliyesi şehir merkezine 25 kilometre, Esenboğa Havaalanı’na ise araçla 5 dakika. Bu iki mesafe üniversitenin gündelik lojistiğini özetliyor: şehirden kopuk ama uluslararası bağlantıya çok yakın.
EGO hatları ve ring seferlerinin kısmen bu sorunu çözdüğü söyleniyor, ama kampüse erişimin büyük şehir içi üniversitelere kıyasla daha zahmetli olduğu gerçek. Kampüs yeni ve modern: kütüphane, spor tesisleri, kafeler ve KYK yurtları mevcut. Sosyal hayat Ankara geneline yayılmak yerine büyük ölçüde kampüs içinde şekilleniyor.
Kampüs dışında Etlik, Çubuk, Cinnah, Keçiören ve Şereflikoçhisar’da da yerleşkeler var. Hangi fakültede okuduğuna bağlı olarak Esenboğa’da mı yoksa şehir içinde mi olacağını baştan öğrenmek önemli.
Yapı, fakülteler ve dikkat çeken özellikler
2025 itibarıyla 15 fakülte, 5 enstitü, 1 yüksekokul, 1 devlet konservatuvarı, 4 meslek yüksekokulu, 28 araştırma merkezi. 25.000’i aşkın öğrenci. 108 ülkeden uluslararası öğrenci barındırıyor; bu oran Türkiye devlet üniversiteleri içinde en yükseklerden biri.
Fakülte yelpazesi: Tıp, Diş Hekimliği, Hukuk, Mühendislik ve Doğa Bilimleri, Havacılık ve Uzay Bilimleri, Siyasal Bilgiler, İşletme, Sağlık Bilimleri, İnsan ve Toplum Bilimleri, İslami İlimler ve daha fazlası. Bunların büyük bölümü İngilizce eğitim veriyor; Tıp, Mühendislik, Havacılık, Siyasal Bilgiler ve İşletme’de eğitim dili yüzde yüz İngilizce.
Sağlık tarafı klinik pratiğe sıfır mesafe: Ankara Şehir Hastanesi, AYBÜ Yenimahalle Eğitim ve Araştırma Hastanesi ve Tepebaşı Ağız ve Diş Sağlığı Hastanesi bünyede. Türkiye’nin en büyük hastanesi Ankara Şehir Hastanesi ile bağlantı, tıp öğrencisi için gerçek bir vaka çeşitliliği anlamına geliyor.
Sektör iş birlikleri: stajı dışarıda bulmak zorunda değilsin
AYBÜ’nün öne çıkan taraflarından biri kurumsal iş birlikleri. TUSAŞ (Türk Havacılık ve Uzay Sanayii) ile yapılan anlaşmaya göre Havacılık ve Uzay Bilimleri Fakültesi öğrencileri dört yıl boyunca TUSAŞ’ta staj yapıyor ve aylık burs alıyor. HAVELSAN ile iş birliğinde Yazılım Mühendisliği öğrencileri birinci sınıftan itibaren uygulamalı eğitim alıyor. Hukuk Fakültesi Türkiye Adalet Akademisi ile protokol imzaladı.
Bu anlaşmalar kâğıt üzerinde güçlü. Pratikte nasıl işlediğini öğrenmek için aktif öğrenci ve mezun geri bildirimlerine bakmak gerekiyor; kurumsal iş birlikleri her zaman her öğrenciye ulaşmıyor.
Öğrenci toplulukları
25.000 öğrencili, uluslararası öğrenci yoğunluğu yüksek ve İngilizce eğitim ağırlıklı bir kampüste topluluk ortamı kendine özgü bir profil çiziyor. Model BM toplulukları bu tür üniversitelerde daha organik büyüyor. İnsansız Hava Aracı (İHA/SİHA) tasarım takımları da kaynaklarda özellikle söz ediliyor; Havacılık Fakültesi’nin varlığıyla destekleniyor.
Uluslararası öğrenci çeşitliliği hem bir sosyal avantaj hem yönetimi zor bir durum. Aynı sınıfta on farklı ülkeden insanla çalışmak deneyim katıyor ama ortak zemin bulmak zaman alıyor.
Nasıl bir üniversite?
Genç, hızlı büyüyen, teknik ve sağlık ağırlıklı, İngilizce eğitime yatırım yapmış bir devlet üniversitesi. 2000 sonrası kurulan üniversiteler arasında araştırma performansı görece iyi. Ankara’nın köklü üniversitelerinin yanında henüz yerleşmemiş bir marka bilinirliği var; ama sektörel iş birlikleri ve uluslararası öğrenci profiliyle bu boşluğu kapatmaya çalışıyor.
Ulaşım, hâlâ gerçek bir soru işareti. Esenboğa kampüsü güzel ve modern ama merkeze mesafe öğrenci hayatını şekillendiriyor. Bunu baştan hesaba katmak gerekiyor.
Dünya sıralaması
URAP 2022-23’te dünya 1927., Türkiye 49. 2021-22’de 2000 sonrası kurulan üniversiteler arasında Türkiye’de 4. Üniversite sitesinde RUR 2025 sıralamasına girdiği duyuruluyor. THE listesinde yer alıyor ama kesin bant açıklanmamış. QS genel listesinde görünmüyor.
2026 stratejik planı QS ve THE’de ilk 800’e girmeyi hedefliyor. On beş yıllık bir üniversite için bu iddialı; ulaşılıp ulaşılmadığını resmi sitelerde takip etmek gerekiyor.
Hangi üniversiteden ayrıldı
Başka bir üniversiteden ayrılmadı. 2010’da sıfırdan, bağımsız olarak kuruldu.
Ünlü mezunlar
Yok. 2011’de öğrenci alan bir üniversitenin ilk mezunları ancak 2015-16 civarında çıktı. Ulusal çapta tanınan isimler için çok erken. Bu soruyu birkaç yıl içinde tekrar sormak anlamlı olur; özellikle Tıp ve Havacılık alanındaki mezunların kariyerleri ilerlediğinde tablo netleşir.
Yorum Yaz